Biżuteria z perłami. Zanim kupisz, przeczytaj

Perły od najdawniejszych czasów są uważane za jedne z najcenniejszych kamieni szlachetnych. Jest w nich coś magicznego, bo coś tak cudownego powstaje dzięki aktowi niedoskonałości. Jakie perły są najcenniejsze? Które ich cechy są najważniejsze? Odpowiedź znajdziecie w poniższym poradniku.

Pochodzenie każdej perły to historia niemal jak z bajki. Do wnętrza perłopława dostaje się obcy element, który z upływem lat jest otaczany przez masę perłową. Powstaje coś niepowtarzalnego i niepodrabialnego. Nie ma dwóch identycznych pereł na świecie, co dodatkowo potęguje magię, jaka roztacza się wokół tych kosztowności. W starożytności perłom przypisywano magiczną moc. Sprawiały one rolę nie tylko ozdoby, ale i amuletu czy lekarstwa. W czasach renesansu wierzono, że perły mogą ochronić przez rzucanym urokiem, a także umożliwiają zajrzenie do przyszłości. A dziś? Perły stanowią o sile biżuterii, tym bardziej w okresie wakacji.

Lekcja z biologii

Na początek kilka podstawowych faktów, bez których nie sposób zrozumieć niezwykłości pereł. Są one wytworami małżów (głównie perłopławów z rodzaju Pteria i Pinctada), rzadziej ślimaków. Są zbudowane z tej samej substancji co wewnętrzna strona muszli, której głównymi składnikami są węglan wapnia (pod postacią aragonitu) i rogowa substancja białkowa – konchiolina. Perły powstają najczęściej jako reakcja organizmu na ciało obce, które przedostało się do muszli. Pochodzenie słowa „perła” nie jest znane – prawdopodobnie zostało zapożyczone od gatunku małża (łac. perna) lub kulistego kształtu (łac. sphaerula).

Do końca XIX w., zanim poznano tajemnice hodowli, aby znaleźć jedną naturalną perłę, trzeba było otworzyć 15 tys. perłopławów! 100 lat później próbuje się działać w symbiozie z przyrodą i szanować jej zwyczaje, zakładając i kultywując hodowle pereł. Ich tworzenie jest bardzo żmudnym i czasochłonnym zajęciem. Przeciętna farma posiada ok. 50 tys. perłopławów, podczas gdy tylko 40% z nich uzyskuje perły, które można wykorzystać do produkcji biżuterii. Nie więcej niż 10% z nich to klejnoty wysokiej klasy, poszukiwane przez kolekcjonerów z całego świata. Wielkość, kolor i kształt perły zależą od jakości hodowli i regionu, z którego pochodzą perłopławy.

W 1926 r. Międzynarodowy Kongres Jubilerów uznał perły hodowane za klejnoty równie cenne, co perły naturalne, potwierdzając ich wartość i trud hodowli. Dzikie okazy oficjalnie uznano za zbyt rzadkie, by funkcjonowały w szerokim obrocie na rynku pereł, a za sztuczne uznając jedynie częste imitacje i podróbki. Obecnie, wszystkie perły w obiegu na świecie pochodzą z hodowli, a naturalne można spotkać w muzeach i klejnotach koronnych.

Perła perle nierówna

Perły można podzielić w oparciu o kilka różnych kryteriów: ze względu na kolor, pochodzenie i kształt. Jeżeli chodzi o kolor to może być on różny – od białego, przez różowy, zielony, niebieski, aż po czarny. Wiele pereł charakteryzuje się tzw. orientem (delikatnym, zwykle punktowym odcieniem różu) lub overtonem (dodatkową barwą, zwykle niebieskozieloną lub fioletową). Niektóre perły potrafią mienić się wieloma kolorami tęczy. Jednak najbardziej oczywisty podział pereł to ten obejmujący klejnoty naturalne (powstałe bez ingerencji człowieka) lub hodowlane (powstałe przy współudziale człowieka).

Perły tworzą się w małżach słonowodnych, niektórych małżach słodkowodnych oraz sporadycznie w ślimakach. Produkcją pereł hodowlanych na dużą skalę zajęli się Japończycy na przełomie XIX i XX w. W XVI i XVII w. na Dolnym Śląsku istniał znaczący ośrodek połowu pereł słodkowodnych. Perły pochodziły z sudeckiej populacji małża perłoródki rzecznej, gatunku wymarłego na terenie Polski. Obecnie najbardziej znanymi miejscami występowania pereł jest Zatoka Perska, wybrzeża Magadaskaru, Japonii, Haiti, Florydy czy zatoka Mannar.

Perły to unikalne kamienie szlachetne, ponieważ są wytworami natury, a człowiek ma niewielki wpływ na proces ich powstawania. Wyróżnia się kilka standardów w klasyfikacji pereł. Jubiler używa najpopularniejszej międzynarodowej skali oceny jakości pereł: A, A+, AA, AA+ oraz AAA. W tej skali kamienie z oceną AAA mają najwyższą możliwą jakość. Aby zaklasyfikować perłę do jednej z kategorii trzeba ocenić jej sześć kryteriów: budowa (grubość masy perłowej), połysk, powierzchnia, kształt, kolor i rozmiar.

Budowa perły

Każda perła jest zbudowana z masy perłowej otaczającej jej jądro, którym jest ziarno piasku lub dowolne drobne zanieczyszczenie dostające się do małży. Im jest ono mniejsze, tym grubość masy perłowej większa, a klejnot bardziej wartościowy. W hodowlach naturalne zanieczyszczenie zastępuje się specjalnym implantem.

Połysk perły

Połysk perły zależy od grubości masy perłowej oraz od gładkości jej powierzchni. Perła wysokiej jakości powinna odbijać światło, a jej gładkość być na tyle dobra, by umożliwiać przejrzenie się w niej.

Powierzchnia perły

Im powierzchnia perły gładsza, tym jest ona cenniejsza. Wszelkie przebarwienia, przerysowania odpryski i zniekształcenia obniżają jej wartość. Najbardziej wartościowe są perły bez żadnych skaz, a ich powierzchnia jest doskonale gładka.

Kształt perły

Perły idealnie okrągłe są niezwykłą rzadkością. Dzięki implantom w nowoczesnych hodowlach udaje się odejść od klasycznej formy pereł i tworzyć biżuterię w różnych kształtach: kwadratów, guzików, talarów, itd.

Kolor perły

Perły występują w szerokiej gamie kolorów – od białego, grafitowego, skończywszy na niebieskim czy fioletowym. Każdy z kolorów ma także odcienie. Perły najlepiej dobierać do karnacji skóry. Perły o jasnym kolorze dobrze wyglądają na ciemnej skórze, natomiast czarne i grafitowe ładnie prezentują się na tle jasnej karnacji.

Rozmiar perły

Przy określaniu wielkości pereł podaje się ich średnicę w milimetrach. Najmniejsze perły moją mieć mniej niż 1 mm średnicy, podczas gdy klejnoty z Mórz Południowych mogą osiągać rozmiary nawet 20 mm. To oczywiste, że im większa perła, tym wyższa jej cena. Najczęściej występującym, a tym samym sprzedającym się rozmiarem pereł są klejnoty o średnicy 6,5-7 mm.

Perły w sklepach

Kupno szlachetnych pereł w polskich sklepach jest bardzo trudne, bo ich ceny są horrendalnie wysokie. Na szczęście jednak nie brakuje różnorodnej biżuterii, w których ten kamień szlachetny jest albo elementem centralnym, albo dodatkiem do większego zestawu. Perły idealnie nadają się do naszyjników i kolczyków – uwydatnią atuty każdej, zarówno młodej, jak i dojrzałej twarzy. Warto sprawdzić którąś z poniższych propozycji, bo u jubilerów regularnie pojawiają się promocje na perły.

Kolczyki z perłami Namiko (PK84B) – YES

Japońskie imię Namiko, znaczy „Córka fali”. Kolczyki ze słodkowodnymi perłami hodowlanymi Biwa w kształcie kropli o barwie białej i średnicy 8,5 – 9 mm. Złoto próby 0,585. Masa wyrobu 3,75 g. Perły posiadają Certyfikat autentyczności Namiko i są dostępne na stronie internetowej Yes za 729 zł.

Srebrny naszyjnik z perłami (YNXI163) – YES

Srebrny naszyjnik z perłami Namiko to idealna propozycja na wyjście do teatru, kina albo romantyczną kolację. Wyeksponuje piękno każdej kobiety. Naszyjnik Grace jest wykonany ze srebra o próbie 0,925 z cyrkoniami jako elementami ozdobnymi. Średnica pereł wynosi 8,5-9,5 mm. Do kupienia w sieci Yes za 1395 zł.

Zawieszka z białego złota z diamentem i perłą (Nr wzoru: 109.455) – Apart

Piękna zawieszka z białego złota z diamentem i perłą. Idealna dla kobiet o delikatnych rysach i smukłym kształcie twarzy. Zawieszka jest wykonana z białego złota, natomiast centralny jej punkt stanowi subtelny diament i piękna perła w kształcie łzy. Do kupienia w sieci Apart za 199 zł.

Kolczyki z białego złota z brylantami i perłami Tahiti (Nr wzoru: 109.331) – Apart

Piękne kolczyki o zielonkawym odcieniu pereł Tahiti, których dodatek stanowi białe złoto o próbie 585 i 8 diamentów o łącznej masie 0,15 ct. Perły te będą dobrze prezentować się do starszej osoby, co nie oznacza jednak, że młoda będzie wyglądała z nimi na uszach passe. Perły te można kupić w sieci Apart za 3690 zł.

Jak zatrzymać ulotne piękno

O każdą biżuterię trzeba dbać, a o perły w szczególności. Budująca perły konchiolina jest substancją organiczną, nie należy więc uznawać jej za materiał trwały. Pod wpływem wilgoci pęcznieje, a przy większej temperaturze ulega wyschnięciu i kruszeje się. Perły „starzeją się” i mają ograniczoną długość życia, szacunkowo określaną na 100-150 lat. Istnieją jednak kilkusetletnie okazy, które wciąż prezentują się doskonale. Nawet przy ostrożnym obchodzeniu się z nimi, rozkład konchioliny powoduje utratę blasku pereł.

Wszelkie kosmetyki, perfumy, lakier do włosów czy pot mogą przyspieszać naturalny proces „starzenia się” pereł, z powodu którego tracą one swoje właściwości. Dlatego istotne jest, by pamiętać o zakładaniu biżuterii dopiero po wykonaniu makijażu czy fryzury, a perfumy użyć najlepiej kilkanaście minut wcześniej. Warto pamiętać, by po zdjęciu pereł przetrzeć je ściereczką nasączoną niewielką ilością specjalnego preparatu do pielęgnacji pereł. Co więcej, perły są dosyć podatne na zarysowania. Dlatego nie poleca się przechowywanie ich z inną biżuterią, zwłaszcza metalową. Perły najlepiej chować w pudełkach wyścielonych aksamitnym materiałem, dzięki czemu zachowają swoje nieprzeciętne piękno przez wiele lat.

Według legend pierwsze perły były łzami aniołów. Następnie wierzono, że perłopławy, we wnętrzu których znajdowano te drogocenne klejnoty, były zapładniane przez tęczę dotykającą wód oceanów. Co ciekawe, prawdziwe perły rzucone na szklaną płytę z wysokości 70 cm odbijają się na 30-40 cm, a perły hodowlane jeszcze wyżej. Warto dbać o perły, bo drugich takich kamieni szlachetnych na świecie nie ma, ale jak każde piękno – także i to jest nietrwałe.